Қанша қазақстандық «нәсиелік ақшаны» таңдайды: 2025 жылғы қаржылық әдеттер
Қазақстандықтар соңғы жылдары қолма-қол ақшаны жиі пайдалана бастады. Егер 2024 жылы оны халықтың 25,6%-ы қолданса, 2025 жылы бұл көрсеткіш 37,6%-ға жетті. Қаржылық әдеттер туралы толық ақпаратты dailykz материалынан оқи аласыз.
Жастар арасында «безнал» танымал
Көптеген қазақстандық, әсіресе жастар, есеп айырысу үшін банк карталары мен электрондық төлемдерді таңдайды. Медиа-портал FinGramota мәліметінше, 2025 жылы «безнал» пайдаланушылардың үлесі 39%-ға жеткен (2024 жылы – 26,1%). Жастар арасында бұл көрсеткіш тіпті 40,2%-ға жетеді.
Қолма-қол ақшаның да сұранысы артты
Сонымен бірге, қолма-қол ақшаны қолданушылар саны да өскен. 2024 жылы бұл 25,6% болса, 2025 жылы 37,6%-ға жетті. Яғни, елде қолма-қол және электрондық төлемдер арасында нақты тепе-теңдік қалыптасқан. Барлық жас топтарында бұл көрсеткіш 37-39% аралығында теңселеді.
Қазақстандықтардың қаржылық әдеттері
Аналитиктердің айтуынша, халықтың көпшілігі қаражатты үнемдеуге де мән береді. Сауалнама нәтижесіне сәйкес, респонденттердің 36,4%-ы шығындарын төлегеннен кейін ақша қалдырады (2024 жылы – 31,5%). Қолма-қол ақшаны үйде сақтайтындардың саны да артқан. Жалпы, үнемдеумен тұрақты айналысатын қазақстандықтар – 38,6%: 19,1%-ы тұрақты сома жинаса, 19,5%-ы ауыспалы сома жинайды.
Алайда 19,8% тұрғындар мүлде үнемдемейді, бұл табыс теңсіздігі әлі де сақталғанын көрсетеді. 34,4% респондент жиі табысы жетпей қиналатынын айтса, 32,4% кейде осындай жағдайға ұшырайды. Ақшаны олар таныстарынан (32,8%) немесе микроқаржылық ұйымдардан (27%) алады.
Қаржылық жауапкершілік өсіп келеді
Аналитиктердің пікірі бойынша, 2025 жылы қазақстандықтар қаржылық тұрғыдан сәл жауапкершілігі жоғары бола бастаған – қаржылық сауаттылық индексі 41,2%-дан 41,5%-ға өскен.
Еске сала кетейік, бұған дейін сарапшылар қолма-қол және безнал есеп айырысудың артықшылығы мен кемшіліктерін талдаған болатын. Сонымен қатар, 2025 жылы қазақстандықтар ең көп таңдаған депозиттер жайлы да ақпарат жарияланған.
