Іш жүргізетін дәрілер ересектерге – не білу керек?
Кейде асқазан-ішек жүйесі түрлі себептермен баяулап, іш қату мәселесін тудырады. Бұл — жайсыздық туғызатын ғана емес, жалпы денсаулыққа әсер ететін жағдай. Осындайда көмектесетін құралдардың бірі — іш жүргізетін дәрілер ересектерге арналған түрлері.
Іш жүргізетін дәрілер деген не?
Іш жүргізетін дәрілер (лаксативтер) — тоқ ішек жұмысын ынталандырып, нәжіс шығуын жеңілдететін препараттар. Олар әртүрлі механизм арқылы әсер етеді: кейбірі нәжісті жұмсартады, басқалары ішектің қозғалысын күшейтеді, ал енді бірі ішекке су тартып, көлемін арттырады.
Қандай түрлері бар?
1. Осмотикалық дәрілер
Мұндай дәрілер ішекке суды тартып, нәжістің жұмсаруына көмектеседі. Мысалы: лактулоза, магний сульфаты.
2. Көлем ұлғайтатын препараттар
Бұл дәрілер өсімдік талшықтарына негізделген. Олар ішектегі суды өзіне сіңіріп, нәжіс көлемін көбейтеді. Мысалы: псиллиум.
3. Жүйке рецепторларына әсер ететін (тітіркендіргіш) дәрілер
Ішек қабырғасын қоздырып, оның жиырылуын күшейтеді. Бірақ ұзақ қолдануға болмайды. Мысалы: бисакодил, сенна.
4. Жұмсартқыштар
Бұл май тәрізді заттар нәжістің шығуын жеңілдетеді, әсіресе операциядан кейін немесе геморрой кезінде тиімді.
Қашан қолдану керек?
Іш жүргізетін дәрілерді тек уақытша көмек ретінде қолданған дұрыс. Егер іш қату 2 аптадан ұзақ созылса немесе жиі қайталанса, міндетті түрде дәрігерге қаралу керек. Ұзақ уақыт бойы өз бетінше қолдану ағзада су-электролит тепе-теңдігін бұзуы мүмкін.
Қауіпсіздік шаралары
- Суды жеткілікті мөлшерде ішу — кез келген іш жүргізетін дәрі қолданғанда маңызды.
- Созылмалы іш қатуға қарсы өз бетіңізше ем қабылдамаңыз.
- Жүкті әйелдер мен егде жастағылар дәріні тек дәрігер кеңесімен қабылдауы тиіс.
